Utrecht CS afgeschakeld

Door een stroomstoring is er geen treinverkeer mogelijk van en naar station Utrecht Centraal. De NS laat weten dat ze geen bussen inzetten, omdat er geen beginnen aan is. Utrecht is namelijk het landelijke knooppunt van treinen. Vorige jaar werd dit station nog diverse keren geplaagd door storingen in de computersystemen. Nu is de oorzaak van de stilte op de rails de energievoorziening. En dat kan in veel gevallen toch echt worden voorkomen. Zeker als je de economische schade voor iedereen die nu op stations staan te niksen in gedachten neemt. Investeren in energiezekerheid is dan zeer lonend!

Een stroomstoring hacken

Vind je dat het hacken van de OV-chipkaart een vervelende impact heeft? Denk dan eens aan de gevolgen van een hack van de energievoorziening. Een stel slimme hackers die verdeelstations afschakelen, energiecentrales uitzetten en zo complete steden in het donker zetten. Ondenkbaar…? Het zou wel eens realiteit kunnen zijn.

Vorige week heeft een medewerker van de Central Intelligence Agency (CIA) tijdens een congres van beveiligingsexperts onthuld dat er in de afgelopen periode hacks zijn geweest die stroomstoringen hebben veroorzaakt. Voor het gemak hield de beste CIA man het publiek voor dat het ging om de energievoorziening van steden buiten de Verenigde Staten - en was het de hackers te doen om geld af te persen. Niet om terreur.

Waarheid, of een broodje aap? Feit is dat in hoog tempo steeds meer apparatuur in onze energienetten op afstand afleesbaar èn bestuurbaar is. Dan is het inderdaad een kwestie van tijd voor iemand een keer door een beveiliging heenprikt. En er straks misschien hele steden in het donker zitten. Maar niet in Nederland, want volgens de Nederlandse netbeheerders hebben de Nederlandse netten geen directe koppeling met internet.

Zee van blauwe energie

Meng je zout en zoet water, dan kun je energie winnen door omgekeerde elektrodialyse. De temperatuur van het water daalt. De warmte die vrijkomt, vang je op. Blauwe energie is geboren. Nederland is natuurlijk een prima plek voor deze vorm van energiewinning. Overal waar zout en zoet water samenkomen, kun je ermee aan de slag. Afsluitdijk, Zeeland; opties genoeg. De techniek moet nog verder ontwikkeld worden, want de opgewekte vermogens zijn nu nog klein.

Koude oorlog in energiezekerheid

Ontploft van woede. Dat moet ongeveer de reactie zijn geweest van de Russen toen ze de uitgelekte plannen van de Europese Commissie over de Europese energiemarkt onder ogen kregen. In één klap zet de E.C. buitenlandse partijen buitenspel als het gaat om overnames van Europese energiebedrijven.

Het idee is eenvoudig. Europese energiebedrijven moeten splitsen in een handelstak en een netwerktak. Spelers van buiten de EU die ook mee willen spelen, moeten ook splitsen als ze mee willen doen op deze markt. Geen Rus die overweegt om de Russische energiegigant Gazprom te splitsen natuurlijk. En dat zou moeten, wil dat bedrijf instappen op de Europese markt.

En dat is niet alles. De Commissie bombardeert tegelijkertijd de hele sector tot 'strategische industrie', waardoor overheden veel meer grip krijgen op de partijen in de markt. Dit alles onder het mom van energiezekerheid, want we zijn in Europa met z'n allen wel sterk afhankelijk van de toevoer van Russische olie en gas. Mocht een kwaaie Rus die kraan dichtdraaien, dan valt Europa stil.

Batterij van papier?

Ideaal voor gadgets: een batterij van papier. En uit het formaat van een flinke postzegel kun je al dik 2 Volt krijgen. Dat lijkt niet veel, maar voor veel gadgets is het voldoende. Een ledje kan er al op branden.

De wetenschappers van Amerika's oudste technische universiteit, het Rensselaer Polytechnic Institute , verwachten veel van deze vinding. Als voeding van pacemakers, omdat het niet schadelijk is voor het menselijk lichaam. Bovendien zijn deze batterijen makkelijk aan elkaar te koppelen, zodat er op termijn ook een auto mee kan worden aangedreven. Zover is de technologie nog niet, maar ze maken de juiste vorderingen.

Overigens is deze batterij niet van zomaar papier. Het lijkt er alleen op. Toch zijn er overeenkomsten. Ze bestaan voornamelijk uit cellulose (meer dan 90%) met daarin nanobuisjes van koolstof.

Stroomstoring? 40 miljoen schade

Hoeveel computerchips kan een fabriek maken als er geen stroom is? Bij de Samsung-fabriek in Zuid-Korea weten ze dat nu. Het antwoord is nul, want de hele productie van flashgeheugen- en dram-chips is vandaag stil komen te liggen door een flinke stroomstoring.

De kosten van de storing worden ingeschat op bijna 40 miljoen euro! Bovendien is er een kans dat hierdoor de levering van geheugenchips aan Apple voor de Ipod en de Iphone in de problemen komt. Dat levert verderop in de keten nog veel meer problemen op.

Fataal vliegeren

Een middagje vliegeren met de dood bekopen? Via een advertentiecampagne probeert Essent Netwerk je bewust te maken van de risico's. Via kranten waarschuwen ze vliegeraars, zeilers en vissers om met hun spullen ver uit de buurt van hoogspanningsleidingen en masten te blijven.

Op zo'n kabel zit zomaar 380.000 Volt. Je hoeft de leiding niet eens aan te raken om geëlektrocuteerd te worden. In de buurt komen met je vlieger, hengel of mast kan al voldoende zijn om fataal af te lopen.

Natuurlijk is het Essent niet alleen te doen om je in leven te houden. Als het ergens mis gaat in het net, heeft dat ook grote gevolgen voor de stroomvoorziening. Komt je vlieger tegen zo'n mast, dan gaat niet alleen bij jou het licht uit.

Duurzaam rijden op ethanol

Is bio-ethanol dan de oplossing voor de slurpende Amerikaanse auto's? De Amerikanen hebben daartoe een pact gesloten met Brazilië. De inzet is een nieuwe generatie biobrandstoffen waarvan veel wordt verwacht: uit cellulose gewonnen ethanol.

Bij dit proces kan het complete gewas, inclusief het onkruid dat bij de groei ontstaat, worden gebruikt als brandstof. Technologisch zijn er nog horden te nemen. Brazilië, ruim voorzien van grond om het gewas te verbouwen, verzekert zich alvast van een prima afzetmarkt in de Verenigde Staten.

Addertje onder het gras? Het land dat wordt gebruikt voor de productie van brandstoffen, is niet meer beschikbaar voor de productie van voedsel. De spanning tussen food, non-food en feed neemt toe. Duurzaam is nu eenmaal niet de oplossing voor alle problemen.

Fataal onweer?

Te weinig energie geeft problemen. Teveel energie ook. De afgelopen dagen is het vaak raak. Letterlijk. De ene onweersbui na de andere trekt over Nederland. Zit je dan ongestoord naar je breedbeeld lcd-scherm te kijken, met de pc aan op de achtergrond? Dan hoop ik dat je een flinke bliksem/overspanningsbeveiliging in huis hebt, die je dure spullen beschermt tegen blikseminslag in de buurt. Verdenk niet alleen de electriciteitskabels, maar ook telefoonsnoer en netwerk.

Stuwmeer in zee

Een flinke buffer energie, net voor de kust. Op basis van een meer dan twintig jaar oud idee, bekend als plan Lievense, krijgt dit plan van adviesbureau KEMA ineens veel bijval. Het lijkt ook alleen maar voordelen te bieden. Een flinke injectie voor de werkgelegenheid; een betere benutting van de huidige energiecentrales; een buffer om pieken in de wind- en zonne-energie op te vangen. En het zou nog een mooie bescherming van de kust zijn ook. Wat wil een mens nog meer?

Het idee is eenvoudig uit te leggen. Maak een enorm diep bassin op zee en pomp daar, in daluren, het water uit met overtollige of goedkope energie. Tijdens piektijden laat je het bassin weer volstromen, waardoor het water via turbines electriciteit opwekt, dat via een dikke kabel naar het vaste land wordt vervoerd. In de Ardennen wordt een vergelijkbaar systeem al toegepast, met uitstekende rendementen.

Conventionele centrales worden nu nog afgeschakeld in periodes dat er weinig vraag is naar electriciteit. Dat is een zeer onrendabel proces. Door ook in daluren die centrales op normaal niveau door te laten draaien, en een nuttige toepassing te hebben voor die energie, wordt het hele proces efficiënter. Waardoor er minder nieuwe centrales gebouwd hoeven te worden voor hetzelfde niveau van prestatie.

Bovendien een uitstekende toeristische attractie èn het zet Nederland weer opnieuw de kaart als waterridders.